Cập nhật theo Bộ luật Dân sự 2015. Bài viết mang tính tham khảo; quyền đối với di sản thờ cúng phụ thuộc vào nội dung di chúc và hoàn cảnh cụ thể của từng gia đình.
Nhiều gia đình có căn nhà được ông bà, cha mẹ để lại với ý nguyện dùng làm nơi thờ cúng. Khi các con cháu muốn chia hoặc bán, câu hỏi đặt ra là phần tài sản đó có được chia như di sản thông thường không. Bộ luật Dân sự 2015 có quy định riêng tại Điều 645.
1. Di sản thờ cúng khác di sản thông thường thế nào?
Theo khoản 1 Điều 645, trường hợp người lập di chúc để lại một phần di sản dùng vào việc thờ cúng thì:
phần di sản đó không được chia thừa kế;
được giao cho người đã được chỉ định trong di chúc quản lý để thực hiện việc thờ cúng.
Như vậy, di sản thờ cúng được xác lập theo di chúc. Nếu không có di chúc dành phần di sản cho việc thờ cúng, căn nhà dù đang dùng để thờ cúng vẫn là di sản và được giải quyết theo quy định chung về thừa kế.
2. Ai quản lý di sản thờ cúng?
Tình huống | Người quản lý |
|---|---|
Di chúc có chỉ định | Người được chỉ định trong di chúc |
Người được chỉ định không thực hiện đúng di chúc hoặc không theo thỏa thuận của những người thừa kế | Những người thừa kế có quyền giao cho người khác quản lý để thờ cúng |
Di chúc không chỉ định người quản lý | Những người thừa kế cử người quản lý |
Tất cả những người thừa kế theo di chúc đều đã chết | Phần di sản thuộc về người đang quản lý hợp pháp di sản đó trong số những người thuộc diện thừa kế theo pháp luật |
Người quản lý có nhiệm vụ quản lý để thực hiện việc thờ cúng. Luật không trao cho người quản lý quyền tự ý bán hay chia phần di sản này.
3. Khi người mất còn nợ
Khoản 2 Điều 645 quy định: trường hợp toàn bộ di sản của người chết không đủ để thanh toán nghĩa vụ tài sản của người đó thì không được dành một phần di sản dùng vào việc thờ cúng. Nói cách khác, nghĩa vụ tài sản của người chết được ưu tiên trước việc dành di sản để thờ cúng.
4. Lưu ý cho người thừa kế và người mua
Đọc kỹ di chúc để xác định căn nhà có được dành làm di sản thờ cúng hay không, và phạm vi phần di sản đó.
Phân biệt nhà đang dùng để thờ cúng trên thực tế với di sản thờ cúng theo di chúc.
Người định mua một căn nhà có nguồn gốc thừa kế, đặc biệt là nhà đang dùng làm nơi thờ cúng, nên yêu cầu xem di chúc, văn bản phân chia di sản và hỏi công chứng viên về quyền định đoạt trước khi đặt cọc.
Đọc thêm: lập di chúc để lại nhà đất và bán nhà đất thừa kế.
Gia đình bạn đang có căn nhà dùng làm nơi thờ cúng và cần xác định quyền của từng người? Liên hệ Minh Dũng Land để được tư vấn trước khi thực hiện giao dịch.